USTAWA ANTYALKOHOLOWA UDERZA W MAŁE PUBY, KTÓRE MAJĄ WSPÓLNOTOTWÓRCZY CHARAKTER. TO BŁĄD ♦️Nowelizacja ustawy o wychowaniu w trzeźwości (tzw. ustawa antyalkoholowa) została niedawno większością głosów przyjęta przez Sejm. Na ostateczny kształt przepisów trzeba jeszcze poczekać – przed nami decyzje Senatu i prezydenta, nazywanego przecież w liberalnych mediach „wetomatem”. Jednak sam projekt wywołał ogromną dyskusję społeczną. I dobrze – w końcu jesteśmy „społeczeństwem obywatelskim”. ♦️W mediach nowelizacja przedstawiana jest bowiem przede wszystkim w kontekście nocnej prohibicji, ewentualnie zakazu reklamy alkoholu. Znacznie mniej mówi się o proponowanym dwukrotnym podniesieniu opłat za zezwolenie na jego sprzedaż: z 525 do 1050 zł w przypadku napojów zawierających do 18 proc. alkoholu oraz z 2100 do 4200 zł w przypadku tak zwanych mocnych alkoholi. 💎Taka zmiana w oczywisty sposób uderzy w wyszynk. O ile duże, modne miejsca w centrach miast prawdopodobnie sobie z tą podwyżką poradzą, przerzucając jej koszt na klientów, głównie przedstawicieli klasy średniej i wyższej, którzy zapłacą więcej za butelkę wina czy drinka, o tyle znacznie trudniej będzie przede wszystkim małym, lokalnym pubom. ♦️Mówię o miejscach, które z mojej perspektywy są jedną z ostatnich ostoi budowania miejscowych wspólnot. I właśnie dlatego uważam, że proponowane dziś rozwiązanie wcale nie ma prospołecznego charakteru. Wręcz przeciwnie – jest antyspołeczne, a konsekwencje tak skonstruowanej ustawy sięgają znacznie głębiej niż mogłoby się na pozór wydawać. Uderzą w więzi społeczne, których erozja od dawna osłabia polskie społeczeństwo. 💎Chodzi o zjawisko, które naukowcy określają mianem społecznej atomizacji. Choć zazwyczaj nie lubię posługiwać się tak uczonymi terminami, ten wyjątkowo trafnie oddaje istotę problemu: jako społeczeństwo rozpadamy się na atomy. ♦️Według szacunków Światowej Organizacji Zdrowia około jedna na sześć osób na świecie doświadcza samotności, a problem tylko narasta, szczególnie w bogatych krajach Zachodu, do których przecież należymy. 💎Sama wolne weekendy często spędzam w Czechach, gdzie piwo jest tańsze, a kultura karczmowania dalece bardziej rozwinięta. Czesi przyzwyczajeni są do tego, że po pracy po prostu wychodzą do hospudek, gdzie przesiadują przy piwie – w grupach lub samotnie. Co ciekawe, rzadko widuje się kogoś, kto wyciąga z kieszeni telefon. Ale również i tam jest coraz drożej, a wiele lokali zamyka się z powodu braku rentowności. ♦️W ciągu ostatnich pięciu lat, do początku 2026 r., liczba takich miejsc zmniejszyła się o jedną piątą. Jak podają miejscowe media, szczególnie zagrożone są wiejskie hospody. Niemniej, u naszych sąsiadów toczy się obecnie szeroka debata na temat tego, jak wesprzeć karczmarzy. 💎Dlaczego? Ponieważ dostrzega się, że takie lokale służą podtrzymywaniu kontaktów i budowaniu poczucia wspólnoty. Słowem: docenia się ich rolę w przeciwdziałaniu atomizacji właśnie. Niektóre samorządy próbują nawet wspierać tego typu miejsca, obniżając czynsze, przekazując lokale pod zarząd gminy, a nawet zapewniając mieszkanie osobie, która taką hospudkę prowadzi. ♦️Postulaty samych karczmarzy i przedstawicieli lokalnych browarów, dotyczące ratowania kultury hospod, trafiają do polityków i cieszą się dużym poparciem społecznym. W Polsce natomiast – co wyraźnie pokazuje aktualna debata – rodzimych browarników określa się, również w wypowiedziach lewicowych polityków i publicystów, mianem „lobby alkoholowego”. Taka etykieta ma oczywiście budzić negatywne skojarzenia i zdyskredytować ich postulaty, zanim jeszcze ktokolwiek podejmie z nimi merytoryczną rozmowę. 💎Tymczasem podobne dyskusje przetoczyły się przez wiele europejskich krajów. W Wielkiej Brytanii jedną z pierwszych decyzji nowego premiera było obniżenie podatków dla pubów. Takie zmiany wprowadził – uwaga! – lewicowy rząd. Bowiem, jak przekonywał Andy Burnham, pub to „kręgosłup lokalnej społeczności” i ważna część kultury klasy pracującej. ♦️Inny przykład: w 2025 r. Szwecja obniżyła akcyzę na piwo z małych, niezależnych browarów – w przypadku najmniejszych producentów nawet o 50 proc. Z kolei francuski parlament przyjął właśnie projekt ułatwiający otwieranie lokali sprzedających alkohol w małych miejscowościach. Jego autorzy argumentują, że zanik barów osłabia lokalne więzi. W podobnym duchu półtora roku temu Viktor Orbán ogłosił program wsparcia małych sklepów i pubów na wsiach. Lokale w miejscowościach poniżej 2 tys. mieszkańców mogły otrzymać 3 mln forintów, czyli około 36 tys. zł. Jak donosił Reuters, z programu skorzystały setki przedsiębiorców, a rząd promował go hasłem: „puby są duszą wsi”. 💎Tego typu poglądy czołowych europejskich polityków wcale nie są – jak mogłoby się zdawać – czystym populizmem. Stoją za nimi konkretne dane. W artykule opublikowanym w 2017 r. naukowcy z Uniwersytetu Oksfordzkiego zauważyli, że stali bywalcy lokalnych pubów są „bardziej zaangażowani społecznie i bardziej zadowoleni ze swojego życia”. Badanie wykazało również, że osoby pijące towarzysko częściej mają wokół siebie ludzi, na których mogą polegać w trudnych chwilach, a także wykazują większe zaufanie do lokalnej społeczności. 👉Dominika Soszyńska wskazuje na ryzyko osłabienia więzi społecznych w wyniku zaostrzenia polityki alkoholowej -> klubjagiellonski.pl/2026/10/…