Vertaling van thespectator.com/topic/clima… Het einde van de #klimaatcultus Het is een lange, lucratieve reis geweest. Matt Ridley, The Spectator, 8 dec 2025 Eindelijk, gelukkig, sterft de hype rond de opwarming van de aarde uit. Om Monty Python te parafraseren : de klimaatpapegaai mag dan nog steeds vastgenageld zitten aan zijn stok op de recente COP-top in Belém, Brazilië – of op Harvard en bij CNN – maar elders is hij dood. Hij is heengegaan, heeft het loodje gelegd, is van het aardse bestaan ​​verdwenen en heeft zich bij het koor der onzichtbaaren gevoegd. Door geen reductie van fossiele brandstoffen te beloven, heeft COP minder dan niets bereikt, de locatie vloog in brand, de airconditioning viel uit – en de afgevaardigden kregen bij aankomst te horen dat ze geen toiletpapier moesten doorspoelen. De recente verontschuldiging van Bill Gates, waarin hij toegaf dat de opwarming van de aarde "niet tot de ondergang van de mensheid zal leiden", nadat hij het beleids- en lobbykantoor van zijn klimaatfilantropische groep had gesloten, is slechts de laatste spijker in de doodskist. In oktober werd de Net Zero Banking Alliance opgeheven nadat JPMorgan Chase, Citigroup, Bank of America, Morgan Stanley, Wells Fargo en Goldman Sachs een golf van andere banken naar buiten leidden. Shell en BP zijn weer oliemaatschappijen geworden, tot grote vreugde van hun aandeelhouders. Ford staat op het punt de productie van elektrische pick-ups, waar niemand interesse in heeft, te staken. Honderden andere bedrijven laten hun klimaatdoelstellingen varen. Australië heeft zich teruggetrokken als gastland voor de klimaatconferentie van volgend jaar. Volgens een analyse van de Washington Post zijn het niet alleen de Republikeinen die de strijd tegen klimaatverandering hebben opgegeven: ook de Democratische partij praat er niet meer over en noemde het onderwerp nauwelijks tijdens de presidentiële campagne van Kamala Harris vorig jaar. Het is zelfs naar de onderste helft van een lijst met 23 zorgen onder Zweedse jongeren gezakt. Zelfs het Europees Parlement heeft besloten veel bedrijven vrij te stellen van de rapportageplicht die hen verplicht te vermelden hoe zij bijdragen aan de strijd tegen klimaatverandering. Het is een lange, lucratieve rit geweest. Het voorspellen van de ecologische apocalyps is altijd een winstgevende bezigheid geweest, die subsidies, salarissen, advieskosten, vliegtickets, bestsellers en onderzoeksbeurzen opleverde. Verschillende thema's wisselden elkaar af als de angst van de dag: overbevolking, olielekkages, vervuiling, woestijnvorming, massale uitsterving, zure regen, de ozonlaag, nucleaire winter, dalende spermacellen. Elk thema verdween naar de achtergrond naarmate het bewijs minder overtuigend werd, het publiek zich verveelde of, in sommige gevallen, het probleem werd opgelost door een wetswijziging of een verandering in de praktijk. Maar geen enkele angst werd zo groot of duurde zo lang als die voor de opwarming van de aarde. Ik schreef mijn eerste doemscenario in The Economist in 1987, bijna 40 jaar geleden. Ik besefte al snel dat het effect reëel was, maar dat de paniek overdreven was en dat de terugkoppelingseffecten in de modellen waren overdreven. Het broeikaseffect zou waarschijnlijk eerder een bescheiden ongemak zijn dan een existentiële bedreiging. Voor deze heiligschennis werd ik beledigd, gecanceld, op een zwarte lijst geplaatst, een 'ontkenner' genoemd en over het algemeen als kwaadaardig beschouwd. In 2010 debatteerde ik in de Wall Street Journal met Gates , die mijn argument dat de opwarming van de aarde waarschijnlijk geen catastrofe zou zijn, afdeed als onzin – het is dan ook goed om te zien dat hij nu mijn standpunt deelt. De activisten die het klimaatdebat domineerden, vaak met minimale kennis van klimaatwetenschap, streden om aandacht door steeds catastrofalere scenario's te schetsen van toekomstige opwarming van de aarde. Ze veranderden de naam in 'klimaatverandering', zodat ze die de schuld konden geven van zowel sneeuwstormen als hittegolven. Vervolgens bliezen ze de taal op tot 'klimaatnoodtoestand' en 'klimaatcrisis', zelfs toen de voorspellingen van toekomstige opwarming afnamen. “Ik heb het over de slachting, dood en hongersnood van zes miljard mensen deze eeuw. Dat is wat de wetenschap voorspelt”, zei Roger Hallam, oprichter van Extinction Rebellion, in 2019, hoewel de wetenschap zoiets helemaal niet zegt. “Een vooraanstaande klimaatwetenschapper waarschuwt dat klimaatverandering de mensheid zal uitroeien als we de komende vijf jaar niet stoppen met het gebruik van fossiele brandstoffen”, tweette Greta Thunberg in 2018. Vijf jaar later verwijderde ze haar tweet en kort daarna besloot ze dat Palestina een veelbelovendere manier was om in de schijnwerpers te blijven staan. Wetenschappers wisten dat dergelijke beweringen onzin waren, maar ze keken de andere kant op omdat de alarmkreten de subsidies bleven opleveren. Journalisten zijn dol op overdrijven. Kapitalisten profiteerden er graag van. Politici grepen de kans aan om anderen de schuld te geven: als een bosbrand of een overstroming je stad verwoest, wijs dan met de vinger naar de klimaatverandering in plaats van naar je eigen falen om je voor te bereiden. Bijna niemand had er belang bij om de alarmkreten te bagatelliseren. In tegenstelling tot eerdere paniekzaaierijen heeft klimaatangst de waardevolle eigenschap dat deze altijd in de toekomstige tijd kan worden gepresenteerd. Hoe mild de weersverandering vandaag ook blijkt te zijn, je kunt altijd een apocalyps voor morgen voorspellen. Zo ging het vier lange decennia lang door met het alarm over klimaatverandering, waarbij nieuwsredacties, scholen en directiekamers werden veroverd. In 2020 was geen enkele vergadering, zelfs niet van een gemeenteraad of een sportteam, compleet zonder een bezorgde discussie over CO2-uitstoot. Een andere factor die de klimaatangst in stand hield, was dat het verminderen van emissies onmogelijk moeilijk bleek. Dit was geen fout, maar een kenmerk: als het gemakkelijk was geweest, zou de groene trein allang tot stilstand zijn gekomen. Het verminderen van zwaveluitstoot om zure regen tegen te gaan, bleek relatief eenvoudig, net als het verbieden van chloorfluorkoolwaterstoffen om de ozonlaag te beschermen. Maar decennium na decennium bleef de CO2-uitstoot stijgen, ongeacht hoeveel geld en onderzoek er in het probleem werd gestoken. Proost! Overstappen op hernieuwbare energie maakte letterlijk geen verschil. Kijk maar naar de cijfers: de wereld verbruikte de afgelopen tien jaar 9.000 terawattuur per jaar meer energie uit wind- en zonne-energie, maar 13.000 terawattuur uit fossiele brandstoffen. Niet dat wind- en zonne-energie sowieso veel CO2 besparen, aangezien de machines ervoor op kolen draaien en de wisselvalligheid ervan wordt ondersteund door fossiele brandstoffen. Ondanks triljoenen dollars aan subsidies leveren deze twee 'onbetrouwbare' energiebronnen nog steeds slechts 6 procent van de wereldenergie. Hun lage energiedichtheid, hoge kosten en intermitterende energieproductie zijn onbruikbaar voor datacenters of elektriciteitsnetten, laat staan ​​voor transport en verwarming, en ze ondermijnen effectief de economische haalbaarheid van de bouw en exploitatie van nieuwe kerncentrales en gascentrales door continue werking te belemmeren. Het is moeilijk te begrijpen waarom het voor degenen die zich zorgen maken over klimaatverandering zo obsessief noodzakelijk is geworden om deze onbetrouwbare energiebronnen te steunen. Subsidieverslaving speelt hierin een grote rol, in combinatie met een algemene onwetendheid over thermodynamica. Nu de klimaatpaniek afneemt, begint er een massale uittocht onder de grote milieuorganisaties. Donaties drogen op. Sommigen zullen naadloos overschakelen naar pogingen om ons bang te maken met kunstmatige intelligentie; anderen zullen Gates volgen en volhouden dat ze nooit hebben gezegd dat het het einde van de wereld is, maar slechts een probleem dat moet worden opgelost; een enkeling zal zelfs proberen de overwinning uit te roepen door op weinig overtuigende wijze te beweren dat de beloften die tien jaar geleden op de klimaatconferentie van Parijs zijn gedaan, de uitstoot voldoende hebben teruggedrongen om de planeet te redden. Natuurlijk was Al Gore, de voormalige vicepresident die meer dan wie ook de wereld heeft gealarmeerd over klimaatverandering en daar een fortuin van 300 miljoen dollar aan heeft verdiend, aanwezig op de recente conferentie in de Braziliaanse jungle – die waar een heel bos werd gekapt om de toegangsweg aan te leggen. Toen hij vorige week Gates bekritiseerde omdat hij de zaak in de steek had gelaten en hem ervan beschuldigde zich door Donald Trump te laten intimideren, klonk hij als een van die Japanse soldaten die uit de jungle tevoorschijn kwamen en niet wisten dat de Tweede Wereldoorlog voorbij was. Misschien heeft Gore nu spijt van zijn overdreven preken over hellevuur en verdoemenis. In zijn film An Inconvenient Truth uit 2006 , waarvoor hij samen met een andere regisseur de Nobelprijs won, voorspelde hij een zeespiegelstijging van wel 6 meter "in de nabije toekomst" – een voorspelling die er zo'n 6 meter naast zat. In 2009 zei hij dat er een kans van 75 procent was dat al het ijs in de Noordelijke IJszee tegen 2014 zou verdwijnen. In dat jaar was er op zijn laagst nog 5 miljoen vierkante kilometer ijs – ongeveer evenveel als in 2009; dit jaar was dat 4,7 miljoen vierkante kilometer. Tijdens de vertoning van de film op het Sundance Film Festival zei Gore dat als er binnen tien jaar geen drastische maatregelen zouden worden genomen om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen, de wereld een punt van geen terugkeer zou bereiken. En toch zijn we hier, 19 jaar later. Gore heeft gelijk dat de angst voor represailles van de Trump-regering een deel van de terugtrekking van bedrijven verklaart. President Trump heeft al 300 miljard dollar aan financiering voor groene infrastructuur geschrapt en alle klimaatretoriek van overheidswebsites verwijderd. Maar zelfs als de Republikeinen in 2028 het Witte Huis verliezen, zal het moeilijk zijn om de klimaatbubbel weer op te blazen. Het percentage Amerikanen dat zich grote zorgen maakt over klimaatverandering neemt af. Als Trump Amerika terugtrekt uit het verdrag van 1992 dat de Raamovereenkomst van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering in het leven riep, zou een onwaarschijnlijke tweederde meerderheid in de Senaat nodig zijn om zich weer aan te sluiten. Bjørn Lomborg, de Deense econoom en voorzitter van de Copenhagen Consensus, die al decennialang een eenzame strijd voert tegen klimaatoverdrijvingen, legde onlangs de verschuiving in de publieke opinie uit: "De schrilheid van klimaatdoemscenario's put kiezers ook uit. Hoewel klimaatverandering een reëel en door de mens veroorzaakt probleem is, overdrijven de constante doemscenario's van media en activisten de situatie enorm." Een sleutelfiguur in de ineenstorting van de klimaattheorie is Chris Wright, de pionier van de winning van schaliegas door middel van hydraulische fracturing, die dit jaar door Trump werd benoemd tot minister van Energie. Wright gaf vijf vooraanstaande academici de opdracht een onderzoek naar klimaatwetenschap uit te voeren, waaruit bleek hoe weinig angstaanjagend de feiten over klimaatverandering eigenlijk zijn: langzaam stijgende temperaturen, voornamelijk 's nachts in de winter en in het noorden, en navenant minder overdag in de zomer en in de tropen waar de meeste mensen wonen, gepaard gaande met een zeer trage stijging van de zeespiegel zonder duidelijke versnelling, minimale of geen meetbare verandering in de gemiddelde frequentie en hevigheid van stormen, droogtes en overstromingen – en recordlage aantallen sterfgevallen door dergelijke oorzaken. Bovendien een algemene toename van groene vegetatie, veroorzaakt door de extra koolstofdioxide. Melissa, de orkaan van categorie 5 die Jamaica vorige maand verwoestte, eiste ongeveer 50 levens. In het verleden – vóór de opwarming van de aarde – eisten orkanen van die orde tienduizenden, zo niet honderdduizenden levens. In totaal eisten weersomstandigheden wereldwijd slechts 2200 levens in de eerste helft van dit jaar, een recordlaagte. Daarentegen eist de luchtvervuiling binnenshuis, veroorzaakt door arme mensen die koken op houtvuur omdat ze geen toegang hebben tot gas en elektriciteit, jaarlijks drie miljoen levens. Gates, beïnvloed door Lomborg en Wright, heeft dus gelijk als hij zegt dat het leveren van goedkope, betrouwbare en schone energie aan de armen verreweg de meest urgente prioriteit is. Bronnen vertellen me dat Wright op internationale conferenties als een rockster wordt behandeld: zijn collega-ministers, vooral die uit Afrika en Azië, praten graag over de noodzaak om mensen van energie te voorzien in plaats van te worden aangesproken op de uitstoot. Slechts een paar West-Europese ministers kijken hem minachtend aan, maar zelfs sommigen van hen (de Britten vormen een uitzondering) geven stilletjes toe dat ze hun groene idealen moeten laten varen. Gelukkig hebben ze daar nu een handig excuus voor: kunstmatige intelligentie. We zouden graag doorgaan met het subsidiëren van wind- en zonne-energie, zeggen de Duitsers in besloten kring, maar als we datacenters willen hebben, hebben we veel meer betrouwbare en betaalbare energie nodig, dus gaan we nu gasturbines bouwen – en misschien zelfs een paar kernturbines. Ook in de techwereld aan de Amerikaanse westkust lijkt het uiten van emoties over het klimaat plotseling een luxe, vergeleken met de noodzaak om contracten te tekenen met betrouwbare energieleveranciers die voornamelijk aardgas gebruiken – anders loop je achter in de AI-race. Het wereldwijde gasoverschot is niet te onderschatten: dankzij fracking hebben we voor eeuwenlang goedkoop gas. De tech-ondernemers investeren ook massaal in kernenergie, maar dat zal de behoefte aan extra energie pas over tien jaar oplossen – en die behoefte is nu. De klimaatramp was een vreselijke vergissing. Het leidde de aandacht af van echte milieuproblemen, kostte een fortuin, verarmde consumenten, hield armoede in stand, joeg jongeren de stuipen op het lijf met onvruchtbaarheid tot gevolg, verspilde jaren van onze tijd, ondermijnde de democratie en corrumpeerde de wetenschap. Tijd om de papegaai te begraven. Dit artikel werd oorspronkelijk gepubliceerd in  de Wereldeditie van The Spectator van 8 december 2025.